Genotyp cywilizacji

Genotyp to pewne centrum, jądro dziedziczności wyrażające istotę, charakterystyczne cechy, relacje oraz wzajemne oddziaływanie elementów go kształtujących. Dowolny system w przyrodzie lub społeczeństwie może istnieć, póki chroniony jest jego genotyp.
Skupiając się na cywilizacjach lokalnych można wyróżnić osiem podstawowych elementów (socjalnych chromosomów) genotypu cywilizacyjnego:

środowisko przyrodniczo-ekologiczne
demografia
technologia
gospodarka
struktura społeczna
układ państwowo-polityczny
kultura
historia

Środowisko przyrodniczo-ekologiczne stanowi istotną, ale nie kluczową składową genotypu cywilizacyjnego określając:
warunki klimatyczne na terytorium powstania i rozwoju cywilizacji – pierwsze pokolenia lokalnych cywilizacji w IV-III tysiącleciu p.n.e. zaistniały na obszarach przyjaznych klimatycznie, np. kultura babilońska, egipska, chińska, arabska
poziom zasobów naturalnych – koniecznych dla zabezpieczenia stopy życiowej społeczeństwa (ich obfitość, ale też zdolność ludzi do ich poznania, wykorzystania, przetwarzania)
poziom bezpieczeństwa ekologicznego – podatność na zagrożenia np. powodzie, susze, trzęsienia ziemi itp.
stopień wpływu człowieka na środowisko przyrodnicze

Demograficzna składowa genotypu cywilizacyjnego jest funkcją:
liczby ludności oraz tempa jej wzrostu – cywilizacja wymaga odpowiedniego poziomu gęstości zaludnienia oraz urbanizacji
rasowej struktury społecznej
warunków reprodukcji ludności – struktura płciowa, charakter i skład rodziny
struktury narodowej oraz etnicznej społeczeństwa, dominującego języka, obecności liderującej nacji
migracyjnych charakterystyk ludności – skłonność do emigracji oraz przyjmowania imigrantów

Technologiczna składowa genotypu cywilizacyjnego zakłada:
odpowiedni zbiór środków produkcji oraz technologii
źródła energetyczne i surowcowe
formy organizacji pracy
poziom kwalifikacji robotników

Ekonomiczna składowa genotypu cywilizacyjnego przejawia się w:
poziomie rozwoju ekonomicznego – PKB per capita
panującej formie własności, poziomie urynkowienia gospodarki oraz dojrzałości mechanizmów rynkowych
charakterze oraz formach dystrybucji wytworzonego produktu społecznego
znaczeniu rozwiązań instytucjonalno-prawnych (w szczególności państwa) w funkcjonowaniu oraz rozwoju cywilizacyjnych więzi
Nie mniej ważną składową jest socjalna struktura cywilizacji. Społeczeństwo dzieli się na klasy oraz warstwy, które odgrywają istotną rolę w procesie reprodukcji, w przyswajaniu wytworzonego produktu oraz zarządzaniu. Z momentem nastania nierozwarstwionej cywilizacji (IV – III tys. p.n.e.) można wyróżnić kilka odmiennych społecznych stanów:
stan rządzący – władze państwa, wyższe duchowieństwo, dowództwo sił zbrojnych
stan średni – urzędnicy, przemysłowcy, uczeni, średni i mały biznes
stan podstawowy – rolnicy, robotnicy, niżsi urzędnicy, drobni handlarze
stan niższy – niewolnicy, bezdomni, pozbawieni praw

Państwowo-polityczna składowa w swej istocie obejmuje:
ustrój państwowy, formę władzy
poziom demokracji, uczestnictwa obywateli w rozwiązywaniu podstawowych problemów społecznych
ustrój prawny, stopień niezależności sądowej systemu
ustrój polityczny oraz ostrość walki partyjnej
obecność (istnienie) społeczeństwa obywatelskiego, jego instytucji, poziomu kontroli nad aparatem państwowym

Społeczno-kulturowa składowa genotypu cywilizacyjnego (sfera życia duchowego) – jedna z najistotniejszych składowych jądra dziedziczności cywilizacji, zawiera w sobie:
poziom oraz charakter poznania naukowego, szereg szkół naukowych, oryginalność myślenia filozoficznego
rozmaitość kultur – zarówno w sferze cywilizacyjnej jak i w ich wewnętrznym charakterze (rozmaitość narodowa i etniczna), różnice w artystycznych oraz architektonicznych stylach, w dziełach muzycznych i literackich
ukształtowany system przekazywania wiedzy oraz kultury następnym pokoleniom
system wartości etycznych, kryteria oceny działalności oraz postępowania ludzi
religijny światopogląd, panujące lub przeważające wyznanie oraz instytucje religijne

Historyczna składowa genotypu każdej cywilizacji lokalnej wyraża to historyczne doświadczenie, które nagromadzone jest tak dla zrozumienia jedności korzeni (podstaw) interesów narodów oraz grup etnicznych, jak i dla porównań z innymi cywilizacjami. Formy tych porównań mogą być przeróżne, od dialogu oraz współpracy do konfrontacji zderzeń, z końcowym aktem zaginięcia lub podporządkowania słabszej cywilizacji. Historyczne doświadczenie jest integrującą siłą łączącą wszystkie elementy genotypu lokalnej cywilizacji, zabezpieczający jego ochronę oraz ubogacenie na wszystkich etapach życiowego cyklu cywilizacji.